کار کودک ممنوع!


کودکان ايران جزو کودکان فراموش شده و بى حقوق جهانند. ابعاد بى حقوقى کودکان در ايران - حتى رسميت داشتن ازدواج کودکان ٩ ساله (طبق قانون مدنى اين کشور) - ريشه در به کار گرفتن و استثمار شديد کودکان در عرصه هاى مختلف کارى: قاليبافى، کار در کارخانه ها، مزارع، کار خانگى، فروشندگى، کار خيابانى و ... دارد. بنا به آمار رسمى منتشر شده توسط دولت جمهورى اسلامى، طى سال گذشته يک ميليون و هشتصد هزار کودک ٦ تا ١٤ ساله در اين کشور به کار اشتغال داشته‌اند.

 اخبار همين دو سه سال گذشته ابعاد وحشتناک ستم بر کودکان در ايران را يک بار ديگر به همه گوشزد مى‌کند:
٭ روزنامه «صبح امروز» در شماره ١٤ آپريل خود نوشت: ٣١ درصد از صادرات فرش جهان توسط ايران صورت مى‌گيرد. در سال ٩٧ روزنامه «همشهرى» استاد کار قاليبافى ٧ ساله‌اى را معرفى کرد که برنده جايزه مهارت شده بود. ابعاد فاجعه بروشنى پيداست. اما در مقابل آن جز درج خبرهاى کوتاه در روزنامه ها، سکوت مطلق است.

اخيرا نيز موارد بردگى و اجاره دادن اطفال به صاحبان کارگاه هاى قاليبافى گزارش شده است. (اصل خبر از روزنامه «صبح امروز»، گرفته شده از نيمروز ١٣ اسفند ١٣٧٨):
٭ تحت عنوان اجاره دادن ساليانه کودکان به مبلغ ٢٠ تا ١٥٠ هزار تومان، مهرنوش پورضيائى خبرنگار مى‌نويسد: "البته که در سال دوهزاريم و قرن‌ها از عصر برده دارى گذشته است اما... کسى هست که همين امروز که تنها ٥٠ روز از هزاره سوم گذشته است، صداى نفس کودکان ٨ ساله به بالا را از لابلاى تار و پود فرش‌هاى زير پايش بشنود. به گفته عباس زاده صاحب يکى از کارگاه هاى قاليبافى قم، که فقط کودکان ١٦ سال به بالا را به کار گرفته است، ١٦ سال است که که کارگاه داران شهر قم بچه هاى ٨ تا ١٦ ساله را توسط دلالان اجاره مى کنند."
در اين خبر آمده است که: "پشت وادى اسلام قم هيچ خبرى از سلام و سلامتى نيست. ضربات دمادم دفه تنها صداى زندگى کودکانى است که به کارگاه هاى قاليبافى قم اجاره داده مى‌شوند."

٭ تصويب قانون اخير کار (ماده ١٨٨) در مورد کارگاه هاى کوچک، به ابعاد اين استثمار وحشيانه اين بار به طور قانونى افزوده است. بررسى آمار مختلف نشان مى‌دهد که در مجموع ٩ ميليون کودک در ايران به کار مشغولند. در گزارش دسامبر ٩٩ روزنامه «اطلاعات بين‌المللى»، از پديده کودکان خيابانى نيز سخن به ميان آمده و شمار آنان ٤٠٠ هزار نفر اعلام شده است.

«جمعيت الغاى کار کودکان در ايران» به منظور انعکاس و افشاى اين استثمار وحشيانه و جلب سمپاتى بين‌المللى عليه آن و فشار بر دولت جمهورى اسلامى، دفاع از حقوق کودکان در کليه شئونات زندگى اجتماعى، ممنوعيت کار کودکان، خواست آموزش و پرورش سکولار، تغيير قوانين به نفع کودکان، کوتاه شدن دست مذهب از زندگى آنان، و ممنوعيت تنبيه و کودک آزارى اعلام موجوديت مى‌نمايد.

«جمعيت الغاى کار کودکان در ايران» بسته به توان خود به کمپين‌هاى دفاع از حقوق کودکان و تشکل‌هاى مبارزه عليه کار کودکان در سطح بين‌المللى يارى رسانده و در فراخوان‌هاى آنان شرکت خواهد نمود.


دبير «جمعيت الغاى کار کودکان در ايران»
سوسن بهار

اول مه ٢٠٠٠